بیماری زونا (شینگل): درمان درد و رفع جای زخم بیماری پوستی زونا

 

زونا یک بیماری است که در طی آن ضایعه‌های دردناک و تاول مانند پوستی در یک طرف از بدن فرد (معمولاً تنه یا صورت) ایجاد می‌شوند. ممکن است به این عارضه هرپس زوستر، شینگل و یا زوستر نیز گفته شود. اکثر افرادی که به زونا مبتلا می‌شوند تنها یک مرتبه مورد حمله‌ی این عارضه قرار می‌گیرند ولی برخی از این افراد نیز دچار حملات متعدد بیماری خواهند شد. زونا در افراد مسن‌تر شیوع بیشتری داشته و در کسانی که دستگاه ایمنی تضعیف شده‌ای دارند بیشتر دیده می‌شود.

ضایعه‌های پوستی ناشی از زونا معمولاً پس از یک دوره سوزش و خارش در منطقه ایجاد می‌شوند. پس از گذشت چند روز، ضایعه‌ی پوستی به شکل یک نوار بر روی مسیر عصبی (درماتوم) ایجاد می‌شود و تنها یک طرف بدن را بدون عبور از خط وسط درگیر می‌کند. این ضایعه به شکل دانه‌های قرمز رنگ کوچک بروز پیدا کرده که به تاول تبدیل می‌شوند. این دانه‌ها شبیه به آبله مرغان می‌باشند. به تدریج این تاول‌ها پاره شده و پس از خشک شدن پوسته پوسته می‌شوند. واکسن‌هایی برای پیشگیری از زونا در برخی از افراد وجود دارند.

زونا معمولاً تنها بر اساس راش‌های پوستی ایجاد شده، توسط پزشک تشخیص داده می‌شود. می‌توان این بیماری را با استفاده از داروهای ضدویروسی و داروهای مسکن تحت درمان قرار داد.
پیش تشخیصی زونا معمولاً امری مطلوب است البته ممکن است برخی از افراد دچار عوارضی بشوند. شایع‌ترین عارضه، نورالژی پس از هرپس است که در طی این عارضه، حتی پس از از بین رفتن راش پوستی، درد عصبی احساس خواهد شد. زمانی که تاول‌ها پاره می‌شوند ممکن است جای زخم زونا بر روی بدن فرد باقی بماند. خوشبختانه روش‌های متعددی وجود دارند که می‌توان با استفاده از آن‌ها این جای زخم‌ها را از بین برد.

تزریق فیلر، لیزر درمانی، درم ابریژن و جراحی پوست روش‌های مؤثر برای درمان جای زخم بیماری شینگل هستند.

متخصصین ما در کلینیک زیبایی سپید با کمک جدیدترین روش‌ها قادر به درمان بیماری زونا و رفع اسکار ناشی از این بیماری هستند. شما عزیزان می‌توانید برای دریافت اطلاعات بیشتر یا رزرو نوبت با شماره تلفن‌های  02122637408 و 02188945723 و 02166124807 تماس حاصل فرمایید.

چه عواملی سبب بروز زونا می‌شوند؟


بیماری شینگل زمانی بروز پیدا می‌کند که ویروس واریسلا زوستر (VZV) دوباره فعال می‌شود. این ویروس همان ویروس ایجاد کننده‌ی آبله مرغان (واریسلا) می‌باشد. ویروس واریسلا زوستر متعلق به خانواده‌ی هرپس ویریدا می‌باشد. تنها افرادی که قبلاً به آبله مرغان مبتلا شده‌اند ممکن است بعداً در زندگی خود به زونا مبتلا شوند. در موارد نادری نیز افرادی که واکسن آبله مرغان را استفاده کرده‌اند ممکن است بعداً به زونا مبتلا شوند. قرار گرفتن در معرض ویروس واریسلا زوستر برای اولین بار که معمولاً در کودکان و نوجوانان رخ می‌دهد منجر به آبله مرغان خواهد شد. پس از طی شدن دوره‌ی نقاهت این بیماری، ویروس به شکل نهفته در سیستم عصبی فرد مبتلا و در برخی از سلول‌های عصبی خاص مستقر در نخاع باقی می‌ماند. زمانی که این ویروس در حالت غیرفعال قرار دارد شما هیچ علامتی از بیماری را بروز نخواهید داد. در برخی از افراد و به دلایلی که هنوز شناخته نشده‌اند، ممکن است ویروس واریسلا زوستر پس از گذشت سال‌ها دوباره فعال شود و با انتقال در طول سلول‌های عصبی، بیماری زونا را ایجاد کند. موقعیت و الگوی راش‌های پوستی ایجاد شده، سلول عصبی درگیر را مشخص می‌کند.

ویروس‌های هرپس زوستر و هرپس سیمپلکس با وجود شباهت در نام‌های خود، بیماری‌های متفاوتی را ایجاد می‌کنند. ویروس هرپس سیمپلکس ایجاد کننده‌ی تبخال، تاول تب و هرپس تناسلی می‌باشد.

عوامل خطر بیماری زونا


بیماری زونا تنها در افرادی ایجاد می‌شود که قبلاً در معرض ویروس واریسلا زوستر قرار گرفته‌اند. ازجمله عوامل خطر بروز این بیماری می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • افزایش سن: بیماری زونا به ندرت در کودکان بروز پیدا می‌کند ولی شیوع این بیماری در بزرگسالان به مراتب بیشتر است و خطر بروز آن با افزایش سن بیشتر نیز می‌شود. باور بر این است که این امر به دلیل تضعیف سیستم ایمنی در اثر سالخوردگی می‌باشد. تقریباً 50 درصد از موارد این بیماری در سنین 60 سال و بالاتر دیده می‌شوند.
  • سیستم ایمنی تضعیف شده: افرادی که سیستم ایمنی بدن آن‌ها آسیب دیده و ضعیف شده است در خطر بیشتری برای ابتلا به این بیماری قرار دارند. این مشکل در بیماری‌هایی مثل ایدز و سرطان و در افرادی که برخی از داروها را مصرف می‌کنند نیز دیده می‌شود. افرادی که داروهای استروئیدی یا برخی از داروهای سرکوب کننده‌ی سیستم ایمنی را مصرف می‌کنند (مثل کسانی که عمل جراحی پیوند عضو انجام داده و یا به بیماری‌های خودایمنی مثل آرتریت روماتوئید، لوپوس اریتماتوز سیستمیک، بیماری کرون و کولیت اولسراتیو مبتلا هستند) در خطر بیشتری برای ابتلا به شینگل قرار دارند.
  • تصور بر این است که تنش‌های روحی و روانی نیز می‌توانند به بروز زونا کمک کنند. این امر احتمالاً به دلیل تأثیر استرس بر روی دستگاه ایمنی و وضعیت سلامت عمومی فرد می‌باشد.

این بیماری چه نشانه‌هایی دارد؟


برخی از نشانه‌های بیماری زونا عبارت‌اند از:

زونا معمولاً با سوزش، خارش و مورمور شدن ناحیه‌ای که در نهایت به راش پوستی مبتلا می‌گردد آغاز می‌شود. بعضاً این درد شدید بوده و افراد از حساس شدن بیش از حد پوست خود شکایت می‌کنند. این ناراحتی معمولاً چند روز قبل از بروز راش ایجاد خواهد شد. در موارد نادر، راش و ضایعات پوستی ناشی از زونا به صورت محسوس بروز پیدا نمی‌کنند (عارضه‌ای به نام زوستر سین هرپت).

معمولاً افراد علائم دیگر مربوط به بیماری را نیز تجربه می‌کنند مانند:

  • سردرد
  • تب و لرز
  • ضعف و بی‌قراری
  • حالت تهوع
  • درد بدن
  • تورم غدد لنفاوی

چند روز پس از شروع ناراحتی‌های پوستی (در موارد نادر چندین هفته پس از آن)، ضایعات محسوس و راش پوستی ظاهر می‌شوند. این ضایعات معمولاً به شکل خوشه‌هایی از دانه‌های قرمز کوچک ظاهر شده که در نهایت به تاول‌های کوچکی تبدیل می‌شوند. این تاول‌های پر از مایع در نهایت پاره شده و زخم‌های کوچک ایجاد شده، به تدریج خشک شده و از بین می‌روند. این زخم‌ها پس از چند هفته پوسته پوسته شده و می‌ریزند و زخم‌های ناشی از زونا پس از حدود دو تا چهار هفته از بین می‌روند. در موارد نادر ممکن است این زخم‌ها منجر به رنگ پریدگی پوست و یا باقی ماندن جای زخم شوند.

پزشکان چگونه این بیماری پوستی را تشخیص می‌دهند؟


پزشکان معمولاً با کمک ظاهر ضایعات پوستی و الگوی انتشار آن‌ها، بیماری زونا را تشخیص می‌دهند. یک راش پوستی دردناک که به صورت موضعی بر روی برخی از درماتوم ها منتشر شده است تا حد زیادی نشان دهنده‌ی زونا می‌باشد. آزمایش خون و دیگر آزمایشات تشخیصی معمولاً برای تشخیص زونا لازم نیستند. تشخیص زونا قبل از بروز ضایعات پوستی آن و یا در موارد زوستر سین هرپت (زونا بدون راش پوستی) می‌تواند چالش برانگیز باشد. در مواردی که تشخیص این بیماری به درستی تأیید نشده است می‌توان از آزمایشات بالینی برای تأیید تشخیص استفاده کرد. بسته به موقعیت بالینی می‌توان برای تأیید تشخیص از آزمایش خون (تشخیص وجود آنتی بادی برای ویروس واریسلا زوستر در خون) و یا آزمایش بر روی نمونه‌ی ضایعات پوستی موضعی بهره گرفت.

راه‌های درمان بیماری زونا


هدف از روش‌های درمانی زونا، از بین بردن آثار ویروس و همچنین مدیریت درد می‌باشد. می‌توان از داروهای متعددی استفاده کرد. همچنین پزشک در مورد بهترین روش درمانی بسته به موقعیت کنونی، با شما بحث خواهد کرد. اکثر موارد زونا را می‌توان به صورت خانگی تحت درمان قرار داد. در برخی از موارد، ممکن است افرادی که سیستم ایمنی بدن آن‌ها آسیب دیده و ضعیف شده است و یا افرادی که علائم و عوارض شدیدی از این بیماری را نشان می‌دهند، نیازمند بستری شدن در بیمارستان باشند.

داروهای ضدویروس

داروهای ضدویروس (داروهایی که برای مبارزه با عفونت‌های ویروسی مورد استفاده قرار می‌گیرند) بر علیه ویروس واریسلا زوستر به کار گرفته می‌شوند. این داروها کمک می‌کنند تا دوره‌ی بیماری کوتاه شده، علائم آن تسکین یافته و ضایعات پوستی با سرعت بیشتری بهبود پیدا کنند. این داروها همچنین به پیشگیری از برخی عوارض مربوط به زونا کمک می‌کنند. داروهای ضدویروس بیشترین کارایی خود را زمانی خواهند داشت که تا 72 ساعت پس از بروز اولین راش پوستی مصرف آن‌ها شروع شود. البته در برخی از موارد شینگل (برای مثال در افرادی که دستگاه ایمنی بدن آن‌ها آسیب دیده است) می‌توان مصرف این داروها را پس از 72 ساعت شروع کرد. داروهای ضدویروس مختلفی وجود دارند که می‌توان از آن‌ها استفاده کرد ازجمله آسیکلوویر (زوویراکس)، فامسیکلوویر (فامویر) و والاسیکلوویر (والترکس). در برخی از موارد خاص ممکن است تزریق وریدی (IV) این داروها به بیمار لازم باشد.

داروهای مسکن درد

می‌توان از داروهای مسکن برای رفع ناراحتی‌های ناشی از راش پوستی استفاده کرد که این ناراحتی‌ها بعضاً شدید خواهند بود. برای برخی از افراد مبتلا به درد خفیف ناشی از زونا، مسکن‌های بدون نسخه مثل استامینوفن و یا داروهای ضدالتهاب مثل ایبوپروفن کافی خواهند بود. افرادی که درد شدیدتری دارند ممکن است به استفاده از داروهای مخدر قدرتمند نیاز داشته باشند.

داروهای آنتی هیستامین

داروهای آنتی هیستامین بدون نسخه مثل دیفن هیدرامین (بنادریل) می‌توانند به تسکین خارش موضعی کمک کنند.

داروهای کورتیکواستروئید

داروهای کورتیکواستروئید مثل پردنیزون تنها در موارد خاصی از زونا مثل مواردی که چشم و گوش را درگیر کرده‌اند مورد استفاده قرار می‌گیرند. استفاده‌ی این داروها باید همزمان با داروهای ضدویروس انجام شود. پردنیزون معمولاً در موارد غیر حاد زونا توصیه نمی‌شود.

روش‌های دیگر

می‌توان در خانه از ضایعات پوستی ایجاد شده در اثر زونا مراقبت کرده و آن‌ها را درمان کرد. می‌توان به منظور کاهش خارش از لوسیون کالامین به صورت موضعی استفاده کرد. کمپرس سرد نیز می‌تواند در برخی از موارد آرامش بخش باشد. برای برخی از افراد نیز کمپرس همراه با محلول آلومینیم استات (محلول بورو) می‌تواند مفید واقع شود. حمام‌های کولوئیدی نیز می‌توانند به تسکین راش برخی از افراد کمک کنند. مهم است که بهداشت فردی را رعایت کرده، از خاراندن زخم‌ها خودداری کرده و ناحیه‌ی درگیر را تمیز نگه دارید تا از بروز عفونت پوستی ثانویه جلوگیری شود. راش پوستی باید پوشانده شود تا خطر انتقال بیماری به افراد آسیب پذیر دیگر کاهش یابد.

چگونه جای زخم زونا را رفع کنیم؟


برای برطرف کردن اسکار ناشی از بیماری پوستی زونا روش‌های زیر به بیماران توصیه می‌شود:

درم ابریژن

می‌توانید لایه‌های سطحی پوست را با استفاده از روش درمانی درم ابریژن بردارید. این روش به طور رایج برای از بین بردن جای زخم‌های ناشی از عفونت و بیماری‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. در طی این روش، بیماری تحت بی حسی قرار گرفته و پزشک لایه‌ی سطحی پوست وی را می‌تراشد. بسته به شدت زخم‌های زونا، ممکن است چندین جلسه‌ی درمانی لازم باشند.

تزریق ژل به‌جای زخم

در صورتی که بیماری زونا زخم‌های فرورفته را بر روی پوست شما به‌جای بگذارد، می‌توان از روش تزریق ژل به بافت‌های نرم استفاده کرد. متخصص پوست، چربی یا کلاژن را به همراه هیالورونیک اسید به داخل پوست زخم شده تزریق می‌کند. در نتیجه پوست شما صاف به نظر رسیده و ظاهر بهتری خواهد داشت.

برش پانچی پوست

از پزشک خود بخواهید تا روش برش پانچی را برای شما انجام دهد. در این روش زخم ناشی از شینگل طی یک عمل جراحی بریده شده و خارج می‌شود. پوست جدید به ناحیه پیوند زده شده و جای زخم قبلی از بین می‌رود. بخیه‌های استفاده شده برای بستن محل جراحی معمولاً پس از چند روز کشیده می‌شوند. از پزشک خود بپرسید که آیا انجام این روش برای از بین بردن جای زخم زونا مناسب است یا خیر.

ترمیم اسکار

می‌توانید از روش‌ترمیم اسکار استفاده کنید. در این روش حالتی به پوست داده می‌شود که زخم ناشی از زونا محسوس نباشد. در صورتی که زخم‌های شما دردناک بوده و یا احساس خارش می‌کنید این روش می‌تواند مفید باشد.

لیزر زخم زونا

برای از بین بردن جای زخم زونا می‌توانید از روش‌های جراحی لیزری استفاده کنید. در این روش‌ها یک اشعه‌ی قدرتمند نور بر روی بافت آسیب دیده متمرکز می‌شود. این روش بسیار کنترل شده بوده و خطر آسیب به پوست سالم بسیار کم خواهد بود. بسته به شدت زخم‌ها ممکن است چند جلسه‌ی درمانی برای از بین بردن کامل جای زخم‌ها لازم باشد.

سؤالات متداول


برخی از سؤالات رایج درباره‌ی بیماری پوستی زونا (شینگل) عبارت‌اند از:

محل بروز ضایعات پوستی زونا ممکن است متفاوت باشد. با وجود اینکه ممکن است زونا در هر منطقه‌ای از بدن بروز پیدا کند، اکثراً تنه و صورت (شامل چشم، گوش و دهان) را درگیر می‌کند. این عارضه معمولاً در ناحیه‌ی قفسه‌ی سینه و یا کمر ایجاد می‌شود. راش پوستی ناشی از این بیماری به شکل یک نوار ایجاد شده و تنها یک سمت بدن را درگیر کرده (چپ یا راست) و معمولاً از خط وسط بدن عبور نمی‌کند. در برخی از موارد این راش می‌تواند درماتوم های (مناطقی از پوست که توسط یکی از اعصاب نخاعی عصب دهی می‌شوند) مجاور را نیز درگیر کرده و به شکل نادری سه درماتوم و یا بیشتر را درگیر کند (عارضه‌ای که با نام زونای منتشر شده). زونای منتشر شده معمولاً فقط در افرادی ایجاد می‌شود که سیستم ایمنی بدن آن‌ها آسیب دیده و ضعیف شده است.

ویروسی که زونا را ایجاد می‌کند (ویروس واریسلا زوستر) می‌تواند از طریق تماس مستقیم افراد و با مایع درون تاول‌ها منتقل شود. درنتیجه افراد آسیب پذیر باید از تماس با افرادی که به شینگل فعال مبتلا هستند پرهیز کنند، به خصوص خانم‌های باردار که قبلاً به آبله مرغان مبتلا نشده‌اند و یا افرادی که دستگاه ایمنی بدن آن‌ها آسیب دیده و ضعیف شده است. این بیماری از طریق عطسه و سرفه منتقل نشده و تا قبل از ظهور تاول‌ها واگیردار نخواهد بود. زمانی که راش پوستی خشک شده و در حال پوسته پوسته شدن است معمولاً این بیماری واگیردار محسوب نمی‌شود.

نکات مهمی در خصوص ویروس واریسلا زوستر و انتقال آن وجود دارند که باید آن‌ها را در نظر گرفت. اگر فردی که قبلاً به آبله مرغان مبتلا نشده و از واکسن آن هم استفاده نکرده است در معرض مایع درون تاول‌های ناشی از زونا قرار بگیرد، ممکن است فرد به آبله مرغان مبتلا شود ولی بلافاصله به زونا مبتلا نخواهد شد. البته ممکن است این افراد بعداً دچار زونا شوند همانطور که افراد دیگری که به آبله مرغان مبتلا شده‌اند در معرض این خطر قرار دارند. همچنین در صورتی که قبلاً در معرض ویروس واریسلا زوستر قرار گرفته و به آبله مرغان مبتلا شده‌اید، این ویروس را از افراد مبتلا به زونا دریافت نخواهید کرد.

مدت‌زمان ابتلا به زونا متفاوت خواهد بود ولی معمولاً بین 2 تا 4 هفته زمان می‌برد. در برخی از افراد ممکن است این زمان بیشتر باشد.

با وجود اینکه اکثر افراد در طول زندگی خود تنها یک بار به این بیماری مبتلا می‌شوند ممکن است این عارضه در برخی از افراد به طور مکرر دیده شود. به منظور جلوگیری از بروز مکرر زونا، افراد در صورت نداشتن تداخلات دارویی می‌توانند از واکسن زوستر (شینگریکس) استفاده کنند که از بروز مکرر زونا جلوگیری خواهد کرد. افرادی که به طور مکرر به زونا مبتلا می‌شوند باید به محض ظهور راش پوستی به پزشک مراجعه کرده و تحت درمان با داروهای ضدویروس قرار بگیرند.

به طور کلی بیماری زونا در اکثر افراد در مدت 2 تا 4 هفته از بین می‌رود. افراد جوان و سالم که به این بیماری مبتلا می‌شوند به خوبی روند آن را طی می‌کنند و عوارض بسیار کمی را تجربه خواهند نمود. با این حال افراد مسن‌تر و افرادی که دستگاه ایمنی بدن آن‌ها آسیب دیده و ضعیف شده است این بیماری را به سختی طی کرده و عوارض شدیدتری را تجربه خواهند کرد. بروز موارد شدید زونا نیز در این گروه سنی بیشتر دیده می‌شود.

تقریباً 1 تا 4 درصد از افرادی که به زونا مبتلا می‌شوند نیازمند بستری شدت در بیمارستان به دلیل عوارض بیماری می‌باشند و نزدیک به 30 درصد از افراد بستری شده دچار آسیب‌های دستگاه ایمنی هستند.

به این پست امتیاز دهید.
هیچ رای ثبت نشده است